nl fr en

A new test of civilisation?

naar aanleiding van de Pano-reportage over Schild en Vrienden van 5 september 2018

 

"Denken kan ons beschermen tegen onze eigen wreedheid. Oorlog en geweld ontstaan wanneer de taal het begeeft, wanneer zij faalt. Begrijpen hoe zoiets in z'n werk gaat, is volgens mij cruciaal om te vermijden dat het opnieuw gebeurt." - Guy Cassiers, oktober 2018

Seksistische beledigingen, racistische opmerkingen, hate speech, cyberpesten,... Woorden zijn daden. Iedere verwoording is een handeling. Iedere uitspraak een actie die in de werkelijkheid ingrijpt. Na de Pano-reportage over Schild en Vrienden (uitgezonden op één, 5 september 2018), de extreem rechtse studentenvereniging, ging er door Vlaanderen een schok. En terecht. Het openlijk racisme en sexisme samen met de dreiging van geweld zijn meer dan verontrustend. Ook in andere landen is het taalgebruik aan het verharden, wat meestal gelijkstaat met versimpelen. Onze werkelijkheid wordt complexer en diverser en onze taal dreigt te verstenen in makkelijke clichés en vijandige stereotypen.

Naar aanleiding van de voorstelling De welwillenden (2016) in een regie van Guy Cassiers over de jodenvernietiging tijdens de Tweede Wereldoorlog, maakte Toneelhuis een uitgebreide longread, Test of civilisation. Met historische en actuele voorbeelden wordt getoond hoe gewelddadig taalgebruik kan uitgroeien tot gewelddadig gedrag. De longread wil aandacht vestigen op het symbolische geweld van de taal in allerlei vormen van alledaags taalgebruik waarin de menselijkheid, de geschiedenis, de verhalen en de individualiteit van de anderen worden onderdrukt, beledigd en verstikt.

“Onderdrukkende taal doet meer dan geweld verbeelden; ze is geweld. Ze doet meer dan de grenzen van de kennis verbeelden; ze begrenst de kennis.” (Toni Morrison)

De longread Testofcivilisation.eu werd op 23 februari 2017 officieel overgedragen aan Kazerne Dossin. Daarmee blijft de website inzetbaar als historische achtergrond en actuele getuigenis.
Lees de longread hier.